Từ ngày 01/01/2026, chính sách thuế GTGT đối với hoạt động mua bán nông, lâm, thủy sản chưa chế biến giữa các doanh nghiệp sẽ có thay đổi quan trọng. Theo quy định mới, các giao dịch thuộc phạm vi áp dụng sẽ không phải kê khai, nộp thuế GTGT, qua đó giảm thủ tục hành chính và chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp.
Quy định này được đánh giá có tác động trực tiếp đến doanh nghiệp sản xuất, thương mại và logistics nông sản, góp phần thúc đẩy lưu thông hàng hóa và phát triển chuỗi cung ứng.
1. Quy định mới về thuế GTGT đối với nông lâm thủy sản chưa chế biến
1.1. Đối tượng hàng hóa áp dụng
Nông, lâm, thủy sản chưa chế biến là các sản phẩm ở dạng thô, chỉ qua sơ chế thông thường như làm sạch, phân loại, bảo quản lạnh, phơi, sấy… mà chưa trải qua quá trình chế biến làm thay đổi bản chất sản phẩm. Đây là nhóm hàng hóa được đưa vào diện áp dụng chính sách thuế GTGT mới từ năm 2026.
1.2. Đối tượng giao dịch được miễn kê khai, nộp thuế GTGT
Quy định áp dụng đối với giao dịch mua bán giữa các doanh nghiệp. Trong phạm vi này, doanh nghiệp bán không phải kê khai, nộp thuế GTGT đầu ra; doanh nghiệp mua không phải kê khai, khấu trừ thuế GTGT đầu vào cho các mặt hàng thuộc diện áp dụng.
2. Điểm mới của chính sách thuế GTGT từ 1/1/2026
2.1. So sánh với quy định hiện hành
Trước thời điểm 01/01/2026, nhiều giao dịch mua bán nông, lâm, thủy sản giữa doanh nghiệp vẫn phải thực hiện kê khai thuế GTGT theo quy định, dù mức thuế suất có thể là 0% hoặc không chịu thuế trong một số trường hợp. Việc kê khai phát sinh thủ tục kế toán và rủi ro sai sót.
Từ năm 2026, quy định mới giúp loại bỏ nghĩa vụ kê khai, nộp thuế đối với các giao dịch đủ điều kiện, qua đó đơn giản hóa quy trình thực hiện nghĩa vụ thuế.
2.2. Mục tiêu điều chỉnh chính sách
Mục tiêu của chính sách thuế GTGT mới là giảm gánh nặng thủ tục, hỗ trợ doanh nghiệp nông nghiệp, khuyến khích lưu thông hàng hóa và phù hợp với định hướng cải cách thủ tục hành chính trong lĩnh vực thuế.
3. Tác động của quy định mới đến doanh nghiệp và thị trường
3.1. Tác động đến doanh nghiệp sản xuất và thương mại
Việc không phải kê khai, nộp thuế GTGT giúp doanh nghiệp giảm chi phí tuân thủ, đơn giản hóa hạch toán kế toán và hạn chế rủi ro sai sót trong kê khai thuế. Doanh nghiệp có thể tập trung nguồn lực cho hoạt động sản xuất, kinh doanh.
3.2. Tác động đến logistics và chuỗi cung ứng
Trong chuỗi logistics nông sản, việc giảm thủ tục thuế giúp hàng hóa lưu thông nhanh hơn, giảm ách tắc giấy tờ ở khâu trung gian. Điều này đặc biệt có ý nghĩa đối với nông, lâm, thủy sản có tính thời vụ và yêu cầu cao về thời gian vận chuyển.
4. Doanh nghiệp cần lưu ý gì khi áp dụng quy định thuế GTGT mới
4.1. Phân biệt đúng hàng chưa chế biến
Doanh nghiệp cần xác định chính xác đâu là nông, lâm, thủy sản chưa chế biến để áp dụng đúng chính sách thuế GTGT. Trường hợp hàng hóa đã qua chế biến làm thay đổi bản chất sản phẩm có thể không thuộc diện áp dụng.
4.2. Chuẩn bị về kế toán và quản trị nội bộ
Mặc dù không phải kê khai, nộp thuế GTGT, doanh nghiệp vẫn cần lưu giữ đầy đủ hóa đơn, chứng từ, hợp đồng để phục vụ công tác quản lý nội bộ và kiểm tra khi cần thiết. Việc cập nhật quy trình kế toán phù hợp với quy định mới là rất cần thiết.
5. Ý nghĩa của chính sách thuế GTGT mới đối với nông nghiệp
5.1. Thúc đẩy sản xuất và tiêu thụ nông sản
Chính sách thuế GTGT mới tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp tham gia chuỗi nông nghiệp, góp phần thúc đẩy sản xuất, tiêu thụ nông, lâm, thủy sản và ổn định thị trường.
5.2. Phù hợp định hướng cải cách thuế
Quy định có hiệu lực từ 01/01/2026 thể hiện định hướng cải cách, hiện đại hóa quản lý thuế, hỗ trợ doanh nghiệp và phù hợp với mục tiêu phát triển bền vững của ngành nông nghiệp.
Việc từ 01/01/2026 mua bán nông lâm thủy sản chưa chế biến giữa doanh nghiệp không phải kê khai, nộp thuế GTGT là bước điều chỉnh quan trọng trong chính sách thuế. Doanh nghiệp cần nắm rõ phạm vi áp dụng, điều kiện thực hiện và chuẩn bị sớm để tận dụng tốt lợi ích mà chính sách mang lại.
